TIS National — dịch vụ phiên dịch qua điện thoại miễn phí cho người nhập cư tại Úc
TIS National là gì?
Translating and Interpreting Service (TIS National) là dịch vụ phiên dịch qua điện thoại do Chính phủ Úc vận hành, thuộc Bộ Nội vụ (Department of Home Affairs). TIS hoạt động 24 giờ mỗi ngày, 7 ngày mỗi tuần, cung cấp phiên dịch tức thì qua điện thoại cho hơn 160 ngôn ngữ — bao gồm tiếng Việt.
Số điện thoại: 131 450
Ai được dùng TIS National miễn phí?
Miễn phí cho:
- Người không nói được tiếng Anh (hoặc tiếng Anh hạn chế) khi gọi cho cơ quan chính phủ Úc tham gia chương trình TIS (Centrelink, Medicare, ATO, cơ quan di trú, nhiều dịch vụ tiểu bang…).
- Người gọi đến các tổ chức cộng đồng và nhà cung cấp dịch vụ đã đăng ký với TIS.
- Người nhập cư trong nhiều tình huống khẩn cấp.
Ai trả phí:
- Các doanh nghiệp tư nhân và tổ chức không tham gia chương trình TIS vẫn có thể sử dụng dịch vụ này nhưng phải trả phí theo hợp đồng.
- Cá nhân muốn sử dụng TIS cho mục đích cá nhân không liên quan đến dịch vụ chính phủ cũng có thể phải trả phí trong một số trường hợp.
Cách sử dụng TIS National
Khi bạn cần nói chuyện với cơ quan chính phủ (bạn gọi trước)
- Gọi 131 450.
- Nói ngôn ngữ bạn cần: “Vietnamese” hoặc “Tiếng Việt”.
- TIS sẽ kết nối bạn với phiên dịch viên tiếng Việt — thường trong vài phút.
- Cho phiên dịch biết bạn cần nói chuyện với cơ quan nào (Centrelink, Medicare, v.v.).
- Phiên dịch sẽ gọi ba bên (three-way call) — bạn, phiên dịch, và cơ quan đó.
Khi tổ chức/cơ quan gọi cho bạn
Cơ quan chính phủ hoặc dịch vụ y tế có thể tự gọi TIS để đặt phiên dịch khi cần liên hệ với bạn. Trong trường hợp này, bạn sẽ được thông báo khi cuộc gọi bắt đầu rằng đang có phiên dịch tham gia.
Đặt phiên dịch trước (pre-booked)
Một số cuộc hẹn quan trọng — như hẹn với Centrelink, phỏng vấn visa, hoặc cuộc gặp y tế phức tạp — nên đặt phiên dịch trước qua TIS. Liên hệ cơ quan hoặc bệnh viện để họ đặt phiên dịch TIS cho cuộc hẹn của bạn; nhiều tổ chức có quy trình chuẩn để làm việc này.
Những tình huống thường dùng TIS National
- Centrelink: Đăng ký trợ cấp, hỏi về quyền lợi, nộp giấy tờ.
- Medicare: Hỏi về thẻ Medicare, quyết toán chi phí y tế.
- Phòng khám và bệnh viện: Nhiều bệnh viện công yêu cầu nhân viên sử dụng TIS khi bệnh nhân không nói tiếng Anh — bạn có quyền yêu cầu phiên dịch.
- Cảnh sát: Khai báo sự việc, làm việc với cảnh sát khi gặp tai nạn hoặc tình huống khẩn cấp.
- Dịch vụ khẩn cấp: Khi gọi 000, hãy nói ngay “Vietnamese interpreter please” — tổng đài 000 được huấn luyện kết nối phiên dịch.
- Tòa án và dịch vụ pháp lý: Legal Aid NSW, Victoria Legal Aid và các tổ chức trợ giúp pháp lý cộng đồng thường có thể đặt phiên dịch TIS cho bạn.
- Cơ quan di trú: Khi làm việc với DHA về visa, citizenship, hoặc character issues.
Giới hạn của TIS National
TIS National là phiên dịch tức thì qua điện thoại — không phải phiên dịch trực tiếp (in-person) và không phải dịch thuật văn bản. Khi bạn cần:
- Phiên dịch trực tiếp tại tòa án: Tòa án có trách nhiệm cung cấp phiên dịch — yêu cầu trực tiếp với tòa, không phải qua TIS.
- Dịch thuật văn bản: TIS không dịch tài liệu — cần dịch thuật viên NAATI (xem bài về dịch thuật công chứng).
- Phiên dịch tại bệnh viện kéo dài: Một số bệnh viện lớn có phiên dịch viên in-person riêng — hỏi bệnh viện.
Nếu bạn là người thân của ai đó cần phiên dịch, đừng tự làm phiên dịch trong các tình huống quan trọng — đặc biệt tại bệnh viện hay tòa án. Yêu cầu phiên dịch độc lập để đảm bảo thông tin được truyền đạt chính xác và đầy đủ.